Google nettstad

Som ein del av Mappeoppgåve 2, oppretta vi i gruppe 5, Kim-Daniel, Øyvind og eg ein nettstad ved hjelp av Google sites. Nettstaden er tenkt å vere ein stad der fiktive elevar frå to fiktive skular i Noreg og Australia har lagt ut arbeid dei har gjort i løpet av ein læringsprosess. Nettstaden finn du ved å klikke her.

Brubygging

Brubygging på data har eg ikkje prøvd før. Etter å ha lasta ned Bridge Construction set, var det tid for å prøve programmet. Eg brukte litt tid på prøving og feiling før eg kom i gang med sjølve bygginga. Men då eg først kom i gang, bygde eg ei jernbru på 1-2-3. Prisen på brua enda opp på $ 6 911, medan budsjettet var på $ 15 000. Brua tolte trafikk, og eg var godt nøgd med resultatet etterpå. Brua ser slik ut:

Sidan dette er ein konkurranse, kunne eg ikkje gi meg med dette. Det måtte då gå an å byggje billegare. Eg fann fort ut at stål blei dyrare, så eg gjekk tilbake til jern som materiale. Eg prøvde på ulike måtar, men billegare bruer gjekk det dårleg med, som ein kan sjå på bilete nr.2. Så eg konkluderte med at billeg slett ikkje er bra når det gjeld bruer.

Men å gi opp forsøket på å byggje billeg, sat framleis langt inne, så eg eksperimenterte litt til. Og plutseleg sat eg der med ei bru til $ 6 642, sjå neste bilete:

Dermed kan også denne brua opnast for trafikk.

Dette var mitt bidrag til konkurransen i brubygging.




Ein kan spørje seg om dette dataspelet har noko i skulen å gjere. Eg har ikkje tidlegare tenkt over om ordet dataspel i det heile førekjem i Kunnskapsløftet, men under arbeid med leksjonen "Tenkeverktøy 2", fann eg det m.a. under faga Kunst og handverk og norsk. For å stimulere til kreativitet i naturfag nemner ein m.a. "[...] simuleringer og spill [...]" som gode hjelpemiddel. I "Bridge Construction set" kan ein simulere om brua ein byggjer, er sterk nok. Dersom ho ikkje held mål, kan ein klikke "Stress"-knappen for å undersøkje kvar brua er svakast. På den måten kan ein forbetre brua før ein på nytt prøvekøyrer.




"Bridge Construction set" eignar seg godt til arbeid med desse kompetansemåla i naturfag etter 4.trinn:
* planlegge, bygge og teste enkle modeller av byggkonstruksjoner og dokumetere prosessen fra idé til ferdig produkt
* beskrive konstruksjoner og samtale om hvorfor noen er mer stabile og tåler større belastning enn andre

Alternativet vil vere å lese om og sjå bilete av bruer i bøker og på internett for deretter å teikne og byggje modellar i ulikt materiale, som treklossar, samanrulla papirbitar o.l.

Etter mitt syn får ein eit klarare bilete av korleis ein konstruerer ei sterkast mogleg bru når ein bruker dette dataspelet. Dessutan får elevane vere aktive, deltakande og skapande i læringsprosessen, og det i seg sjølv motiverer og stimulerer elevane til læring. Eg trur nok også at dei fleste elevane vil ta seg raskare inn i korleis spelet fungerer enn eg som lærar gjorde i mitt brubyggingsprosjekt. Ei annan ting er at eg kunne tenkje meg at ein kunne ha tilgang på alle byggjemateriala som ligg inne i programmet, og som eg skjønar ein i tilfelle må betale for.

Som "Forskning viser 7" rår til, er det viktig at læraren set seg godt inn i dataspela elevane skal bruke, både for å rettleie dei, men også for å forvisse seg om at spelet verkeleg gir meirverdi i læringa til elevane.

Spela må, som alle andre læremiddel, tilpassast elevgruppa og formålet med læringsaktiviteten.

Som "Forskning viser vei 7" framhevar, er tid ofte eit kritisk punkt. Dette erfarer eg nesten kvar gong elevane skal bruke pc i læringa. Det tek tid før alle elevane er i gang med spelet, og læraren har mange elevar han skal rettleie. Ofte er det ein annan klasse som skal ha datamaskinane i timen etterpå, og dermed får elevane berre så vidt begynt før timen er over. Eg meiner ein bør organisere bruken av pc i skulen med færre, lengre økter enn mange korte, nettopp fordi det tek tid å kome i gang, og fordi det kan oppstå tekniske problem med pc-ane i løpet av timen.

_____________________________________________________________________________

Kjelder:
Antvort, Kjell: Tenkeverktøy 2 - DKL102 våren 2010

ITU (2006) Dataspill i skolen Forsking viser Nr.7 Forsknings- og kompetansenettverk for

IT i utdanning [Internett] Tilgjengeleg frå ITU: http://www.itu.no/filearchive/FV7.pdf

UFD: Kunnskapsløftet (2006)

Generasjon.com

Etter å ha lese boka Generasjon.com. Mediekultur blant barn og unge av Elise Seip Tønnessen, vil eg reflektere rundt noko av det ho har teke opp i dei tre første kapitla.

Læraren og skulen si rolle
Det er grunn til å tenkje gjennom kva for rolle vi lærarar og skulen som institusjon har i dette landskapet. Tønnessen spør om "[...]skolen burde opptre som en motkultur [...], eller om den burde bygge videre på de unges mediekompetanser fra fritidskulturen og utnytte dem pedagogisk". (s.22) Eg meiner det siste. Ho skriv også: "De unge møter mediene med både hode og hjerte, og det de har sterke følelser for, er det større muligheter for at de mestrer." (s.20) Ho snakkar også om motivasjon: "Langt på vei kan vi si at unge mediebrukere mestrer det de er motivert for, og da kommer fascinasjonen inn som en viktig drivkraft." (s.42) Mi erfaring er at elevane er meir motiverte for læringsarbeid når dei får bruke digitale verkty, ja, elevane tenkjer kanskje ikkje alltid over at dei er inne i ein læringsaktivitet når dei sit framfor pc-en. Å skape motivasjon for læring hos elevane våre, er ei av dei viktigaste oppgåvene vi har som lærarar. Det er dessutan viktig at vi som lærarar er bevisste på meirverdien ved bruk av digitale verkty, m.a.o. kva vi vil med desse verktya, kva målet for læringsarbeidet er.

Gutar og mediebruk
Det har vore mykje fokus på gutar og deira prestasjonar i skulen, der gutane har gjort det dårlegare enn jentene på fleire område. Tønnessen har saman med Eva Maagerø skrive boka Å lese i alle fag. Her skriv dei på s.17 m.a.:

"Når vi stadig hører påstanden om at jenter leser mer enn gutter, gjelder det først og fremst kontinuerlige tekster, og særlig skjønnlitteratur. [...] For guttene derimot ligger resultatene på samme nivå for begge teksttyper. Dermed er forskjellen i gutters og jenters leseferdigheter mye mindre for diskontinuerlige tekster."

Tilbake til Generasjon.com, ser gutane, ifølgje Tønnessen, i langt større grad enn jentene på pc-en som eit underhaldningsmedium. Dessutan brukar dei ivrigaste gutane pc-en til eit breiare spekter av funksjonar enn jentene. (s.39) Ho skriv dessutan: "Dataspillene ser ut til å tilføre medielandskapet noen nye sjangrer og fortellingsmønstre som særlig har interesse for guttene." (s.53)  Dette bør ein gripe tak i og prøve å utnytte gutane sin digitale kompetanse i læringsarbeidet deira. Med pc-en sitt inntog i skulen har vi fått t.d. hypertekstforteljinga som sjanger. Dette må vel seiast å vere ei diskontinuerleg forteljing i den forstand at gangen i forteljinga ikkje er gitt på førehand. I dataspela finn ein også slike diskontinuerlege tekstar i t.d. beskjedar dei får undervegs.

Gutane profiterer også på at "[...] dataspillene tilfører en handlingsdimensjon som utfordrer strategiske evner på en annen måte enn fortellingene i levende bilder."(s.53) Elevane kan ved bruk av pc "[...] uttrykke seg gjennom bilder, animasjon, lydmiks osv." (s.21) Dette vil appellere til gutane fordi dei får handle gjennom å produsere t.d. samansette tekstar som t.d. teikneseriar, filmpresentasjonar med tekst, bilete og lyd, som vi har teke for oss tidlegare i studiet.

Engelsk og digitale verkty
Dei unge må ved bruk av t.d. sosiale media og dataspel forhalde seg til engelsk som kommunikasjonsspråk. Dette vil dei etter mitt syn profitere på i skulen. Sjølv om dei i dataspel møter eit spesifikt ordforråd retta inn mot spelsjangeren, trur eg dei vil ha nytte av det i andre situasjonar også. "De må mestre engelsk for å følge med i den internasjonale ungdomskulturen [...]" (s.63) Slik blir det engelske språket ein meir sjølvsagt del av elevane sin kvardag enn for berre få år sidan. Gjennom dette vil dei vere godt førebudde på å møte det samfunnet dei vil stå overfor som vaksne. For mange av dei vil kommunikasjonen i arbeidslivet gå føre seg på engelsk.

_____________________________________________________________________________________

Kjelder:
Tønnessen, E.: Generasjon.com. Mediekultur blant barn og unge.
Maagerø, E./Tønnessen, E.: Å lese i alle fag

Didaktisk bruk av Google Earth

Ei oppgåve utført av gruppe 5: Marit, Øyvind og Kim-Daniel på 2.samling.

Oppgåve:

"Lag veiledningen til en oppgave for elever der de bruker Google Earth som verktøy/læremiddel/inspirasjon. Gjør oppgaven som gruppe og presenter resultatene."

UFD (Læreplan for Kunnskapsløftet)

Kompetansemål i samfunnsfag etter 4.trinn:

"setje namn på og plassere heimstaden, heimkommunen, heimfylket og landet sitt på teikningar, kartskisser eller modellar"

Mål

Tradisjonelt ville vi late elevane få utdelt kvar sitt atlas og eit kopiert kart der dei skal skrive inn stadene som er nemnde i kompetansemålet. I dag vil det vere naturleg å gjere det same på Google Earth. Med alle funksjonane som ligg inne der, finn ein noko som høver for alle trinn i grunnskulen. I vår oppgåve har vi valt å late elevane leggje inn plassmarkering på heimstaden, heimkommunen, fylket og landet sitt, på Google Earth. I tillegg skal dei leggje inn plassmarkering på andre land dei har vore i. "Flinke" elevar kan i tillegg markere byar i desse landa.

Rettleiing til elevane:

1. Start datamaskina.

2. Klikk på ikonet for Google Earth.

3. Høgre-klikk på "Mine steder"

4. Klikk på "Legg til", deretter "Mappe"

5. Skriv inn namnet på mappa, til dømes "Ola sine reiser"

(Du kan leggje til ei skildring (bokmål: beskrivelse) av mappa, om du ønskjer det)

6. Skriv inn stadar du har vore i søkjefeltet (under kategorien "fly til).

7. Når du har funne staden du har vore på, drag denne ned til mappa di (T.d. Ola sine reiser)

8. Gjer dette med alle stadane du har vore.

9. Høgreklikk på mappa di, klikk på "lagre stad som".

10. Du lagrar KMZ-fila på datamaskina.

11. Du laste denne fila opp på PedIT på "Mine reiser".

Våre reiser (lenker):

Kim-Daniels reiser

Øyvinds Reiser

Marits reisemål

Screenshots frå arbeidsprosessen

Tankekart i planlegging av læringsarbeid

I arbeidet mitt har eg lært elevane å bruke tankekart heilt frå 1.trinn. Dei nytta då papir og blyant, og dei fleste av elevane teikna i "boblene", sidan ikkje alle kunne skrive ord frå starten av. Det kunne vere at vi jobba med omgrep, t.d. "rund form", der dei teikna ein sirkel i midten og deretter skulle teikne ting dei kjende til som hadde denne forma. Etter kvart skreiv elevane i tankekartet i staden for å teikne. Etter at eg har vorte kjend med elektroniske tankekart, ser eg føremoner med å bruke det framfor papir. Papir har ein viss storleik, medan det elektroniske tankekartet har, slik eg har forstått det, nærast uavgrensa storleik. Det er dessutan lett å redigere, og resultatet blir "proft" av utsjånad. Sjølv om eg ser desse føremonene, har eg endå ikkje kome i gang med å la elevane bruke elektroniske tankekart.

Eg har sjølv prøvd ut Mindomo. Dette nettbaserte tenkeverktøyet har fleire føremoner. Tankekartet kan utvidast i alle retningar, og ein kan setje inn hyperlenkjer og notatar. Eg har laga eit tankekart som kan brukast av læraren i planlegginga av eit læringsarbeid.

Det er på ingen måte ferdig, men ei av føremonene med det elektroniske tankekartet er at ein seinare kan gå inn og redigere og vidareutvikle det. Ein kan endre "stil" på tankekartet og slik setje sitt personlege preg på det. Etter at eg tok skjermutklipp av tankekartet, har eg endra litt på korleis det ser ut.

På 3.trinn, der elevane mine er, synest eg det er ei ulempe at elevane må registrere seg for å bruke det. Men for eldre elevar og for læraren er det etter mitt syn eit svært godt verktøy. Tankekartet kan delast med andre, og i tillegg til at det ligg på internett, kan ein også lagre det på eigen pc.

For mine elevar er Freemind eit betre alternativ. Også dette verktøyet gjer det lett å redigere og vidareutvikle tankekartet. Også her ser det "proft" ut, og for begge verktøya gjeld at det verkar meir motiverande for elevane å arbeide med, i forhold til papir og blyant.

Tekstverktøy for produksjon av samansette tekstar 2

Med tekstverktøyet Glogster kan ein lage ulike typar samansette tekstar som plakatar, kort, veggaviser osv. Eg såg med ein gong moglegheiter for bruk i skulen. Eit av kompetansemåla i naturfag etter 4.trinn er at elevane skal kunne "[...] beskrive noen viktige kjennetegn ved de fire årstidene ved å observere naturen". I arbeidet med dette kompetansemålet går elevane ut i lag med læraren for å finne kjenneteikn på ei aktuell årstid, t.d. vårteikn om våren. Elevane fotograferer det dei finn med eit digitalt kamera. Ved hjelp av Glogster kan dei i par eller i grupper lage ein samansett tekst om den aktuelle årstida.

Mitt eksperiment med verktøyet resulterte i ein samansett tekst om årstida sommar. Det var enkelt å bruke verktøyet, og eg tykte det var motiverande og artig å arbeide med det. Resultatet blir proft, og det er motiverande også for elevane. Det blir noko dei er stolte av å vise fram. Det er mykje enklare å redigere denne teksten enn ein tekst elevane har laga ved å skrive med blyant, teikne, klippe og lime. Det blir også enklare for andre å lese desse elevtekstane. Ifølgje Kunnskapsløftet kan bruk av "digitale verktøy [...] støtte og utvikle elevenes kommunikasjonsferdigheter og presentasjoner." I dette verktøyet ser eg ei slik moglegheit.

Det at arbeidet blir gjort på nett, gjer at ein ikkje er avhengig av å bruke ein spesiell pc. Ein kan arbeide med det også heimanfrå. Resultatet kan leggjast i ei digital mappe, som eg har gjort her på studiebloggen min. På den måten kan læraren vurdere elevane sitt arbeid, og dei kan vurdere og eventuelt vidareutvikle sitt eige arbeid.

Lenke til glogsteren min: http://marul.edu.glogster.com/

Tekstverktøy for produksjon av samansette tekstar 1

Etter mi erfaring har ikkje lesing av teikneseriar i skulen hatt særleg høg status. Det har av mange vore sett på som ein slags "naudlitteratur": "Det er betre han får lese teikneseriar enn å ikkje lese i det heile." Ein kan heller ikkje, så langt eg kan sjå, finne ordet teikneserie under noko av kompetansemåla for norskfaget i Læreplan for Kunnskapsløftet. Under hovudområdet "Samansette tekstar" kan ein lese: "Hovedområdet sammensatte tekster viser til et utvidet tekstbegrep der tekst kan være satt sammen av skrift, lyd og bilder i et samlet uttrykk. Det innebærer arbeid med tekster som bildebøker, tegneserier, aviser, reklame, nettsider, sangtekster, film og teater."

Sjølv om teikneseriar ikkje er nemnde i kompetansemåla i dette faget, høyrer det naturleg heime under samansette tekstar. Teikneseriar er ein viktig del av kvardagen for mange born, og berre det skulle tale for at ein arbeider med teikneseriar i skulen. Under hovudområdet "Visuell kommunikasjon" i kunst og handverksfaget skal ein etter 7.trinn kunne "[...] lage tegneserier og redegjøre for sammenhenger mellom tegneserier og film".

Med dette som bakgrunn tykte eg det var spennande å prøve ut tekstverktøyet Comic Life. Det var enkelt å kome i gang med å bruke verktøyet, der ein ved hjelp av "dra-og-slepp" kan velje kor mange ruter ein vil ha på kvar side og kva form dei skal ha. På same måte set ein inn bilete frå pc-en og deretter snakkebobler som høver til kvar enkelt dialog. Ein kan også teikne for hand og skanne teikningane.

Elevane mine på 3.trinn har i ein periode arbeidd med å skrive små bøker der målet var at dei skulle kunne byggje opp ein tekst med overskrift, innleiing og avslutning (kompetansemål i norsk etter 4.trinn). Dei trena også på å få til ei stigning i handlinga i hovuddelen, eit plott. Dersom eg skulle overføre dette til arbeid med teikneseriar, ville eg ha lagt vekt på det same. Det er mogleg at bruk av Comic life høver betre på høgare trinn, t.d. 5.-7.trinn. Her kan ein også kombinere det med det tidlegare nemnde kompetansemålet under kunst og handverk.

Eit anna alternativ kunne vere å setje saman aldersblanda grupper, der elevar på 3. og 7.trinn ("faddergrupper") samarbeider om å lage ein teikneserie.

Mitt enkle eksperiment med verktøyet enda opp i ei lita forteljing frå dyreriket. Eg må seie eg kosa meg medan eg arbeidde med dette. Eg er samd med Kjell når han skriv i leksjonen "Sammensatte tekster" at ein morosam aktivitet også må kunne vere lærerik. Eg er i alle fall ikkje i tvil om at det er motiverande å lage teikneseriar med eit slikt verktøy, i motsetnad til å teikne og skrive for hand i rute etter rute.